دوشنبه ۳ مهر ۱۳۹۶ -

Qashqai Online

تروریسم دشمن توریسم

واکاوی فرصت ایران برای توسعه گردشگری در دریای پرتلاطم خاورمیانه

سالن هنوز خیلی شلوغ نشده، ساعت از ٣٠: ١٠ صبح گذشته و صدای چرخ‌های خرید از دور می‌آید. چرخ زنان و مردانی که برای خرید میوه و سبزی و گوشت و لبنیات آمده‌اند.

شهروند: فواد شمس| «تروریسم» و «توریسم» از نظر نگارش و تلفظ به هم خیلی شبیه هستند، اما دقیقا در نقطه مقابل یکدیگر قرار گرفته‌اند. توریسم درپی نزدیک‌تر کردن انسان‌های گوناگون به یکدیگر است؛ انسان‌هایی با فرهنگ‌ها و مذاهب مختلف که به کشورهای دیگر سفر می‌کنند. انسان‌هایی که با فرهنگ یکدیگر آشنا می‌شوند و راحت‌تر دیگران را تحمل می‌کنند. توریسم موجب نزدیکی بیشتر انسان‌ها با یکدیگر می‌شود. تنش را کاهش می‌دهد، ثبات و امنیت به ارمغان می‌آورد و در کنارش سود مادی برای کشورهای مختلف را موجب می‌شود. در مقابل تروریسم بر بی‌ثباتی و ناامنی استوار است و می‌خواهد هر چه بیشتر انسان‌ها را از یکدیگر دور کند. در دنیای مدرن کنونی حوادث ناامن‌کننده تروریستی از هواپیماربایی و انفجار‌های مختلف گرفته تا گروگانگیری و آدم‌ربایی حمله به هتل‌ها و مراکز گردشگری و... موجب جنگی آشکار بین توریسم و تروریسم شده است.
توریسم و تروریسم
دشمنان آشکار و پنهان
گردشگری تأثیر مثبتی بر درآمد دولت و ایجاد اشتغال دارد، اما در بسیاری از کشورها خطر تروریسم باعث بی‌ثباتی و ناامنی شده و به صنعت گردشگری آن کشورها لطمه وارد کرده است. رابطه تروریسم و توریسم رابطه معکوس است به این معنا که هر چقدر توریست در یک جامعه سفر کند موجب امنیت بیشتر می‌شود و تروریسم را کاهش می‌دهد، اما تروریسم خطر عمده‌ای برای توریسم است. از این رو دولت‌های مختلف تلاش می‌کنند با سرمایه‌گذاری در جهت گسترش مکان‌های گردشگری و تهیه زیرساخت‌ها بتوانند، هم از سود مادی گردشگری استفاده کنند هم امنیت و توسعه پایدار را برای مناطق بی‌ثبات خود به ارمغان بیاورند، اما در مقابل طرف دیگر این معادله یعنی، تروریست‌ها با اعمال وحشیانه و رعب‌افکن خود سعی می‌کنند با بی‌ثباتی ضربات گسترده‌ای به صنعت گردشگری بزنند و آن را فلج کنند. در دهه اخیر صنعت گردشگری به‌عنوان منبعی برای توسعه پایدار، مورد توجه بسیاری از کشورهای جهان بوده است. درواقع گردشگری با کمترین هزینه توسعه پایدار کشورها را موجب می‌شود. توسعه گردشگری یکی از روش‌های کار در زمینه ایجاد ثبات و امنیت در منطقه‌های مختلف بوده است. بنابراین سرمایه‌گذاری در صنعت گردشگری و توسعه آن می‌تواند برای بسیاری از مناطق بی‌ثبات، امنیت و ثبات را به ارمغان بیاورد، اما توسعه گردشگری نیاز به سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های عمده یک کشور دارد و سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها نیازمند امنیت در کشور است. تروریسم امنیت را نشانه رفته و به همین دلیل به نوعی دشمن گردشگری است. امنیت نقش مهمی در جذب گردشگر دارد. تروریسم ناامنی بر سرمایه‌گذاری در بخش گردشگری را از بین می‌برد.
حمله به قلب توریسم اروپا
پاریس تنها پایتخت فرانسه نیست، بلکه پایتخت گردشگری جهان است. پاریس قلب تپنده گردشگری اروپا و یکی از مهم‌ترین مقاصد گردشگران جهان است. پاریس از گذشته‌های دور تاکنون یکی از مهم‌ترین شهر‌های گردشگرپذیر دنیا بوده است. این شهر هر‌سال پذیرای تعداد زیادی گردشگر از کشورهای مختلف جهان است؛ حملات تروریستی اخیر در این شهر نه‌تنها روی صنعت گردشگری فرانسه، بلکه بر بازدهی آژانس‌های گردشگری، شرکت‌های هواپیمایی و بیمه‌های مسافرتی تأثیر بسیار منفی گذاشته است. در یک نمونه کوچک تا پیش از حملات پاریس پیش‌بینی می‌شد حدود ٢‌میلیون گردشگر چینی به پایتخت فرانسه مسافرت کنند، ‌اما اکنون آژانس‌های مسافرتی برای از دست ندادن مشتریان خود مقاصد دیگری ازجمله سوییس یا آلمان را پیشنهاد می‌کنند. صنعت گردشگری حدود ٧‌درصد تولید ناخالص داخلی فرانسه را تأمین می‌کند. اکنون گردشگری فرانسه آماج حملات تروریست‌ها قرار گرفته است.
گردشگری مصر و تونس؛ قربانیان تروریسم در شمال آفریقا
حملات تروریستی در کشورهای درحال توسعه شمال آفریقا در سال‌های اخیر موجب نابودی بسیاری از زیرساخت‌های گردشگری در این کشورها شده است. مصر سال‌ها از صنعت گردشگری‌اش درآمد فراوانی داشت. از همین رو بود که این صنعت از اهداف همیشگی حملات تروریستی در این کشور بوده است، به صورتی که در دهه ٨٠ و ٩٠ میلادی بارها حملاتی به گردشگران خارجی در مناطق گردشگری مصر به‌خصوص در اطراف اهرام ثلاثه صورت گرفته بود. در سال‌های اخیر نیز بعد از تحولات عمیق سیاسی در این کشور، بار دیگر ناامنی و بی‌ثباتی موجب از رونق افتادن صنعت گردشگری این کشور شد، به‌صورتی که بسیاری از شغل‌های مرتبط با این صنعت از بین رفت و بر فقر مردم این کشور افزوده شد، اما در این میان شاید نمونه تونس بیشتر جلب توجه کند. تونس جزو معدود کشورهای عربی است که پس از انقلاب‌های اخیر، دچار جنگ داخلی نشد، اما تروریست‌ها بیکار ننشستند و صنعت گردشگری تونس را هدف گرفته و بارها به مراکز مختلف گردشگری این کشور حمله کردند. مثلا موزه معروف تونس به نام باردو در پایتخت این کشور شاهد یکی از خونین‌ترین حملات تروریستی بود. در کنارش یک حمله تروریستی علیه هتلی پنج ستاره در این کشور رخ داد. حادثه‌ای که در هتلی در شهر سوسه پیش آمد و در این حادثه تروریستی ۳۰گردشگر خارجی کشته شدند. تونس به دلیل موقعیت جغرافیایی که دارد در شمال آفریقا یکی از مقاصد عمده گردشگری است. این کشور از دیرباز به دلیل برخورداری از امکانات رفاهی و داشتن جاذبه‌های گردشگری، تاریخی و طبیعی ازجمله مقاصد عمده گردشگران اروپایی بوده است. بنابراین هر‌سال گردشگران فراوانی به تونس سفر می‌کنند و منبع اصلی از درآمد ارزی کشور تونس از صنعت گردشگری است. تونس منابع نفتی و گازی کمی دارد. برای همین متکی به درآمد ارزی گردشگران است. در زمان دیکتاتور سابقش یعنی زین العابدین بن‌علی براساس آمارها، جمعیت تونس ۱۲‌میلیون نفر بود، اما هر‌سال ۱۰‌میلیون نفر از این کشور دیدن می‌کنند. از این رو صنعت گردشگری برای این کشور واقعا حیاتی است و رگ حیات کشور همین صنعت است. تروریست‌ها با حمله به گردشگران می‌خواهند رگ حیاتی تونس را از بین ببرند. ناامن کردن تونس می‌تواند صنعت گردشگری‌اش را از رونق بیندازد.
فرصت ایران در جذب گردشگران حرفه‌ای
پیامدهای این حملات در تونس بسیار عمیق است. از یک‌سو بی‌ثباتی سیاسی باعث تشدید درگیری داخلی در حکومت می‌شود. به صورتی که بعد از این حوادث تروریستی دولت به دلیل این‌که نتوانست پاسخ لازم را به تروریست‌ها بدهد به‌‌شدت تضعیف شد. تضعیف دولت مرکزی دقیقا خواسته تروریست‌هاست. از سوی دیگر در ارتباط با بحث جذب گردشگر نیز تونس با مشکلات جدی مواجه شده است، زیرا گردشگران معمولا به کشورهایی سفر می‌کنند که امنیت در آن کشور‌ها قطعا تأمین باشد. در نتیجه دولت تونس باید تلاش کند امنیت و ثبات را به صنعت گردشگری کشورش بر گرداند. از این رو مصر باید مبارزه جدی با تروریست‌ها را در دستور کار قرار دهد، اما قطعا زمان طولانی برای ایجاد حس امنیت در این کشورها باید صرف شود. در اینجاست که تروریست‌ها فرصت‌های گردشگری را از این کشورها گرفته‌اند. در نتیجه رقبای مصر و تونس در جذب گردشگر می‌توانند بازار گردشگران را برای خود کنند. بسیاری از گردشگران حرفه‌ای خصوصا کسانی که نه برای آفتاب گرفتن در ساحل که برای اکوتوریسم و بیابانگردی به تونس و مصر رفته و به ایران هم آمده‌اند، معترفند که بیابان‌های ایران از شهداد کرمان گرفته تا کویر خور و بیابانک استان اصفهان و کویر مصر و جندق در این منطقه ظرفیت‌های فراوان‌تری برای جذب گردشگران اکوتوریستی دارد. در ایران امنیت هم بسیار بالاتر از مصر و تونس است، در نتیجه شاید بخشی از بازار گردشگران حرفه‌ای‌تر را بتوان به ایران جذب کرد. خصوصا این‌که ایران از نظر آثار تاریخی و فرهنگی نیز در حد مصر و بسیار بالاتر از تونس است. با این‌که ایران در سال‌های گذشته به دلیل تحریم‌های ظالمانه تحت فشار بوده، اما براساس آمارها و مشاهدات آرام‌آرام برخی گردشگران علاقه‌مند به بیابانگردی و اکوتوریسم مقصد سفر خود را از مصر و تونس به ایران تغییر داده‌اند.
تنش روسیه و ترکیه فرصتی برای صنعت گردشگری ایران
کشور ترکیه سالانه پذیرای ٤٠‌میلیون گردشگر است که درآمد ٣٤/٣‌میلیارد دلاری را برای این کشور آسیایی- اروپایی به همراه دارد. در همسایگی ما تنش بین ترکیه و روسیه بالا گرفته است. ترکیه سال‌هاست یکی از مقاصد گردشگری مهم محسوب می‌شود. در این میان گردشگران روسی از مهم‌ترین افرادی بوده‌اند که هر ساله به ترکیه سفر می‌کردند و موجب رونق صنعت گردشگری این کشور می‌شدند. به این صورت است که گردشگران روسی در رونق صنعت گردشگری ترکیه نقش مهمی را ایفا می‌کنند. برای سالیان طولانی، میلیون‌ها گردشگر روس منبع اصلی درآمد صنعت گردشگری ترکیه بوده‌اند و تنها در سال ٢٠١٤میلادی ٤/٤٨‌میلیون گردشگر روسی با بازدید از ترکیه، درآمد چهار‌میلیارد دلاری را برای آنها به ارمغان آوردند. اما بعد از ساقط‌کردن هواپیمای روسی توسط ترکیه ناگهان تنش چنان بالا گرفت که صنعت گردشگری این کشور نیز آسیب جدی دید. بسیاری از کاربران روسی نیز در صفحات توییتر خود از بایکوت سفر به ترکیه و عدم خرید محصولات ساخت ترکیه صحبت به میان آوردند. آژانس دولتی روسیه (روستوریسم) نیز در بیانیه‌ای اعلام کرد که پیشنهاد می‌کند پس از ماجرای انهدام هواپیمای روسی توسط ترکیه، فروش پکیج‌های گردشگری به مقصد ترکیه لغو شود. همچنین خبرگزاری «ایتارتاس» روسیه نیز به نقل از «ناتالیتور» در کشور روسیه عنوان کرد که این مجری تور نیز به‌زودی فروش تور به مقصد ترکیه را متوقف خواهد کرد. گردشگری ترکیه امسال به سبب عدم ثبات سیاسی و ناآرامی‌های منطقه‌ای یکی از دشوارترین سال‌های خود را سپری می‌کند، اما حالا یکی از منابع اصلی درآمد خود یعنی گردشگران روسیه‌ای را نیز از دست رفته می‌بیند. گردشگران روسی که علاقه فراوانی به سواحل جنوبی مدیترانه‌ای در ترکیه و به‌ویژه آنتالیا دارند، پیش از تیرگی روابط ترکیه و روسیه نیز امسال ٥/١٩‌درصد کمتر به آنتالیا سفر کرده‌اند. با تیرگی روابط میان مسکو و آنکارا پیش‌بینی می‌شود که ضربه بزرگی به صنعت گردشگری ترکیه وارد شود، صنعتی که سالانه ٤‌میلیارد دلار از محل گردشگران روسی درآمدزایی می‌کند. در این بین باز هم این فرصت برای ایران فراهم است که با توجه به داشتن رابطه خوب با روسیه، سهم بزرگی از این گردشگران را به خود جلب کند. به بیان دیگر ایران با توجه به این‌که در منطقه پرتلاطم خاورمیانه اکنون یکی از امن‌ترین کشورهای جهان است می‌تواند سهم بیشتری از گردشگران دیگر کشورها را به خود جلب کند. از این‌رو به نظر می‌رسد باید از این فرصت طلایی برای رشد، توسعه و رونق گردشگری ایران بهترین بهره را برد.

مجموع رتبه (0)

0 از 5 ستاره

نظر خود را اضافه کنید.

ارسال نظر به عنوان مهمان

0